De manier waarop beleggers risico en veiligheid beoordelen is veranderd. Traditionele kaders zoals “obligaties zijn altijd veilig” of “aandelen zijn riskant” zijn niet altijd toereikend in de huidige marktomstandigheden — waarin rentes hoger zijn dan jaren, goud volatiel reageert op geopolitieke gebeurtenissen, en centrale banken actief blijven reageren op macro-ontwikkelingen.

In dit artikel bespreken we wat veilig beleggen betekent vandaag, welke beleggingen als relatief defensief worden beschouwd, welke risico’s recent naar voren zijn gekomen en hoe je dat praktisch kunt benaderen.

1. Wat betekent “veilig beleggen”?

Traditioneel werd veilige belegging gekoppeld aan:

• Staatsobligaties

• Cash of spaarrekeningen

• Goud als haven

Maar recente marktomstandigheden hebben dat beeld genuanceerd:

• Obligaties kunnen koers verliezen lijden als rentes stijgen.

• Goud laat volatiliteit zien, zelfs rond thema’s die normaal veilige havens versterken.

• Cash biedt stabiliteit maar slaat rendement kwijt aan inflatie.

Veilig beleggen wil daarom niet zeggen risicoloos beleggen, maar het bewust omgaan met risico’s en spreiding.

2. Financiële markten in perspectief

Obligaties: niet altijd veilig

Wanneer rente stijgt, dalen bestaande obligatiekoersen omdat nieuw uitgegeven obligaties hogere coupons bieden. Dit betekent dat:

• Staatsobligaties niet automatisch koerszeker zijn

• Obligaties van hoge kwaliteit (investment grade) soms interessanter zijn dan riskantere obligaties

• Obligaties uit opkomende markten of met hogere rente (zoals ‘covered bonds’) soms rendement bieden zonder excessief risico.

Aandelen: kansen én risico’s

Aandelen kunnen lang goed presteren, vooral als de macro-omgeving groeipotentieel ondersteunt. Toch waarschuwt bijvoorbeeld het International Monetary Fund (IMF) voor mogelijke systemische risico’s in aandelenmarkten als gevolg van concentratie in enkele grote sectoren.

Goud: een veilige haven met volatiliteit

Goud blijft door sommige experts gezien worden als een bron van kapitaalbescherming tegen economische onzekerheid en inflatie. Maar recente prijsbewegingen tonen forse schommelingen — wat betekent dat goud niet zonder risico is, ook al kan het dienen als diversificatie-element.

3. Belegd idee: niet alles in één mandje

Experts adviseren beleggers vaak een mix te gebruiken waarbij verschillende beleggingscategorieën worden gecombineerd. Dit kan helpen om risico’s over meerdere bronnen te spreiden:

Voorbeelden van diversificatie:

• Aandelen voor groei

• Kwaliteitsobligaties voor stabiel inkomen

• Goud of edelmetaal voor bescherming tegen inflatie én geopolitieke stress

• Cash of kortlopende rentebeleggingen voor flexibiliteit

4. Risico’s die beleggers anno nu zien

Marktvolatiliteit

Markten kunnen snel veranderen op basis van macro-data, rente-veranderingen of geopolitieke gebeurtenissen. Voor 2026 verwachten sommige analyses dat volatiliteit juist weer zal toenemen, omdat waarderingen hoog zijn.

Inflatie en rente

Vast institutioneel beleid rond inflatie en rente blijft een sleutelfactor voor risico en rendement op obligaties en aandelen.

Concentratierisico

Wanneer grote technologiebedrijven een groot deel van de aandelenindex uitmaken, kunnen correcties krachtiger zijn als deze bedrijven onder druk komen.

5. Praktische tips voor een defensieve strategie

Kijk breed naar opties

Veilig beleggen kan niet alleen in traditionele staatsobligaties zijn. Overweeg ook:

• Korte obligaties met een gezonde rente

• Dividend-betalende aandelen met stabiel beleid

• Goud of edelmetalen als diversificatie

• Cashposities voor flexibiliteit

Gebruik spreiding in plaats van absolutisme

In plaats van alles in risicovrije fondsen te steken, kan een goed gespreide portefeuille meer bescherming geven tegen onverwachte markteffecten.

6. Beleggen met langetermijnperspectief

Wat vroeger puur veilig beleggen werd genoemd — bijvoorbeeld alleen obligaties of alleen defensieve assets — moet nu gezien worden binnen een gevarieerde portefeuille, met aandacht voor inflatie, volatiliteit, politieke ontwikkelingen en macro-economische verwachtingen.

Het doel blijft hetzelfde: kapitaal behouden terwijl je kansen benut, maar met een realistischer begrip van risico’s en marktmechanismen.

Bronnen

• Kapitaal beschermen: veilige havens in 2025 – DeBelegger.nl
  https://www.debelegger.nl/post/kapitaal-beschermen-in-2025-dit-zijn-de-populairste-veilige-havens-voor-beleggers

• Investing outlook 2026: volatiliteit en obligaties – Bellwether Investment Group
  https://www.bellwetherinv.com/resources/2026/01/06/2026-investing-outlook

• Aandelen en obligaties kansen en risico’s – ABN AMRO Private Banking
  https://www.abnamro.nl/nl/privatebanking/nieuws/beleggen/beleggingsstrategie/beleggingskansen.html

• Goud als veilige haven en recente volatiliteit – Reuters + Business Insider
  https://www.reuters.com/markets/europe/record-volatility-is-not-what-gold-buyers-signed-up-2026-02-04/
  https://www.businessinsider.com/ray-dalio-gold-price-crash-safe-haven-investing-advice-2026-2

• IMF waarschuwingen over marktrisico’s – The Guardian
  https://www.theguardian.com/business/2025/oct/14/us-shares-correction-markets-imf-bonds

• Flight-to-quality als beleggersgedrag – Wikipedia
  https://en.wikipedia.org/wiki/Flight-to-quality